Conditiebewaking kan op verschillende manieren worden uitgevoerd, afhankelijk van de frequentie waarmee gegevens worden verzameld en de wijze waarop de analyse wordt georganiseerd. De meest gangbare methoden zijn periodieke conditiebewaking, online conditiebewaking en analyse op aanvraag. Deze methoden worden vaak gecombineerd binnen één bewakingsprogramma, met name wanneer de bewaking wordt uitgebreid naar grotere groepen bedrijfsmiddelen. Steeds vaker willen organisaties overstappen op continu, datagestuurd inzicht in de machineconditie voor grotere vloten van roterende apparatuur. Hierdoor verschuift de focus van geïsoleerde metingen naar schaalbare bewaking en analyse.
Periodieke conditiebewaking
Periodieke conditiebewaking identificeert veranderingen in het vibratiegedrag door metingen uit te voeren met vooraf vastgestelde intervallen. Het interval wordt doorgaans bepaald op basis van de toepassing, de kriticiteit van de apparatuur en de verwachte storingsmodi. Met deze methode worden vibratiegegevens ter plaatse verzameld met behulp van draagbare meetapparatuur. Door metingen op vaste intervallen uit te voeren, kunnen trendgegevens worden gegenereerd en samen met relevante technische informatie over de machine worden opgeslagen.
Periodieke monitoring kan een voordelig startpunt zijn, omdat hiervoor slechts een beperkte initiële investering nodig is. In veel gevallen zijn er geen permanent geïnstalleerde sensoren of monitoringapparatuur nodig, aangezien de metingen met draagbare apparatuur worden uitgevoerd. Het nadeel is dat periodieke gegevens slechts momentopnames van het machinegedrag weergeven. Omdat de machine niet continu wordt gemonitord, is er geen volledig inzicht in de ontwikkeling van de toestand tussen de meetmomenten door, en kunnen kortstondige evenementen of zich snel ontwikkelende storingen over het hoofd worden gezien. Om die reden is periodieke monitoring vooral geschikt voor het signaleren van trends en selectieve dekking. In de praktijk vormt het vaak ook het uitgangspunt van waaruit de monitoring later wordt uitgebreid wanneer continu inzicht in een bredere assetbasis waardevol wordt.
„Tijdens kritieke momenten zoals het opstarten, het uitlopen en bij kritieke snelheden kan de frequentie van de gegevensverzameling worden verhoogd om het inzicht in de machine te vergroten en de procescontrole en betrouwbaarheid te maximaliseren.”
Sander Bakker
SPECIALIST IN CONDITIEBEWAKING (ISO 18436-2 NIVEAU 4)
Online conditiebewaking
Online conditiebewaking verwijst naar continue bewaking met behulp van permanent geïnstalleerde hardware. Vibratie worden continu verzameld tijdens normaal bedrijf, wat direct inzicht biedt in het gedrag van de machine in de loop van de tijd. Tijdens bedrijfsfasen waarin aanvullende details van waarde zijn, kan de gegevensverzameling worden uitgebreid om het inzicht in het gedrag van de machine te verbeteren.
Binnen een online vibratiemonitoringsysteem kunnen trillingsgrenzen worden geconfigureerd om alarmen te activeren. Deze grenzen worden opzettelijk ruim onder de beveiligingsdrempels van de machine ingesteld, zodat ze worden geactiveerd voordat de beveiligingsgrenzen worden bereikt. Het overschrijden van een grenswaarde voor Conditiebewaking duidt niet noodzakelijkerwijs op een onmiddellijk risico, maar kan wijzen op beginnende slijtage, afwijkend gedrag of de noodzaak van verdere analyse. Online monitoring is niet langer beperkt tot uitsluitend de meest kritieke bedrijfsmiddelen. Naarmate de vraag naar gegevens over de machineconditie toeneemt, wordt continue monitoring steeds vaker toegepast op een grotere groep roterende bedrijfsmiddelen, waarbij beschikbaarheid, prestaties en onderhoudsefficiëntie steeds belangrijker worden.
Online monitoring biedt continu inzicht, maar de waarde ervan hangt af van het vermogen om binnenkomende gegevens consequent te beoordelen en om te zetten in beslissingen. Naarmate de reikwijdte van de monitoring toeneemt, maakt deze eis de behoefte aan een schaalbare analysemethode steeds dringender.
Analyse op aanvraag
Naarmate de monitoringomvang toeneemt, wordt het handmatig controleren van alle gegevens inefficiënt en moeilijk schaalbaar. In de praktijk betekent analyse op aanvraag dat een beoordeling door een deskundige wordt geactiveerd wanneer een relevante afwijking wordt gedetecteerd, wanneer een monitoringalarm wordt geactiveerd of wanneer aanvullende analyse wordt aangevraagd voor een specifiek bedrijfsmiddel.
Wanneer er een geautomatiseerde eerste-lijnsanalyselayer beschikbaar is, kunnen binnenkomende gegevens ook continu worden gescreend en kunnen activa automatisch worden gemarkeerd voor verdere beoordeling.
Dit ondersteunt het stellen van prioriteiten en helpt ervoor te zorgen dat specialisten hun tijd kunnen besteden aan de gevallen waarin deskundige interpretatie de meeste toegevoegde waarde biedt.
Bij moderne conditiebewaking is de uitdaging niet langer alleen hoe gegevens moeten worden verzameld, maar hoe bruikbare inzichten kunnen worden verkregen voor een groeiend aantal bedrijfsmiddelen. Daarom worden periodieke bewaking, continue bewaking en analyse op aanvraag steeds vaker in combinatie toegepast in plaats van als afzonderlijke keuzes te worden beschouwd.
